Po 40. roku życia cykl miesiączkowy może zacząć się zmieniać wraz ze zbliżaniem się okresu okołomenopauzalnego. Krwawienia mogą pojawiać się wcześniej lub później, być bardziej obfite albo krótsze. Nie każdą zmianę należy jednak tłumaczyć hormonami. Nieregularne krwawienie może być także objawem mięśniaków, polipów endometrium, adenomiozy, zaburzeń owulacji, chorób tarczycy lub nieprawidłowości endometrium.
Kiedy warto zgłosić się do ginekologa?
Konsultacji wymaga zwłaszcza sytuacja, gdy dotychczas regularny cykl wyraźnie się zmienia, plamienia pojawiają się między miesiączkami albo krwawienie staje się znacznie obfitsze. Znaczenie ma też czas trwania dolegliwości oraz to, czy towarzyszy im ból, osłabienie lub objawy niedokrwistości.
Dokładniejszej oceny wymagają szczególnie:
- krwawienia trwające dłużej niż zwykle;
- plamienia między miesiączkami lub po współżyciu;
- bardzo obfite miesiączki ze skrzepami;
- krwawienie po dłuższej przerwie w miesiączkowaniu;
- nawracający ból podbrzusza lub uczucie ucisku;
- osłabienie, duszność wysiłkowa albo zawroty głowy.
Takie objawy nie przesądzają o poważnej chorobie, ale nie powinny być oceniane wyłącznie na podstawie wieku pacjentki.
Jak wygląda diagnostyka po 40. roku życia?
Podstawą jest dokładny wywiad oraz badanie ginekologiczne. Lekarz pyta o długość cyklu, nasilenie krwawień, stosowane leki, antykoncepcję, choroby przewlekłe i wcześniejsze wyniki badań. Często wykonuje się również USG przezpochwowe, które pozwala ocenić macicę, endometrium i jajniki.
W zależności od obrazu klinicznego potrzebne mogą być morfologia krwi, badania hormonalne lub ocena funkcji tarczycy. Przy utrzymujących się nieprawidłowych krwawieniach, zwłaszcza u kobiet od 45. roku życia lub wcześniej przy dodatkowych czynnikach ryzyka, lekarz może zalecić biopsję endometrium albo histeroskopię.
Czy zawsze chodzi o menopauzę?
Nie. Wahania hormonalne w okresie okołomenopauzalnym są częste, ale podobne objawy mogą powodować zmiany strukturalne w macicy. Dlatego nie należy zakładać, że każda nieregularność jest naturalnym elementem starzenia się organizmu. Szczególnie ważne jest sprawdzenie nowego lub nasilającego się krwawienia.
Dr nauk medycznych Maciej Zalewski podczas konsultacji może ocenić, czy wystarczy obserwacja, czy potrzebne są dalsze badania. Pacjentki szukające specjalisty pod hasłem ginekolog Wrocław powinny zwrócić uwagę na możliwość wykonania pełnej oceny ginekologicznej i zaplanowania dalszego postępowania zależnie od wyniku badania.
Pilnej pomocy wymaga bardzo obfite krwawienie prowadzące do osłabienia, omdlenia, kołatania serca lub duszności. W pozostałych sytuacjach termin konsultacji zależy od nasilenia i czasu trwania objawów oraz dynamiki zmian. Wczesna diagnostyka pozwala odróżnić przejściowe zaburzenia cyklu od zmian wymagających leczenia i dobrać dalsze postępowanie do rzeczywistej przyczyny.